June 5, 2008
Urządzenia elektryczne pojazdów samochodowych są zasilane prądem stałym o napięciu 6, 12 lub 24 V. Źródłem zasilania są akumulatory oraz prądnice prądu stałego lub przemiennego, które służą do ładowania akumulatorów i do zasilania urządzeń elektrycznych pojazdu. W samochodach osobowych stosuje się napięcia 6 lub 12 V, M w samochodach ciężarowych i autobusach 12 i 24 V. W pojazdadach bardzo dużych do rozruchu silnika spalinowego przełącza się akumulatory za pomocą przełącznika 12/24 V tak ze rozrusznik W czasie rozruchu silnika zasilany jest energią elektryczną o napięciu 24 V. Pozostałe odbiorniki elektryczne (urządzenia elektryczne) po uruchomieniu silnika spalinowego zasilane są energią, elektryczną o napięciu 12 V. Elektrotechnika samochodowa odnosi słę do kilku obwodów elektrycznych, które we wszystkich pojazdach samochodowych (samochodach osobowych, ciężarowych, autobusach, ciągnikach,motocyklach) mają podobne przeznaczenie. Obwody te obejmują:
• Obwód zasilania, w którym głównymi elementami są źródła zasilające, tj. akumulator i prądnica. Akumulator zasila odbiorniki energii elektrycznej prądem stałym w czasie, gdy silnik spalinowy pojazdu nie pracuje, a prądnica prądu stałego lub przemiennego (alternator) zasila odbiorniki energii elektrycznej prądem stałym po uruchomieniu silnika spalinowego oraz ładuje akumu¬lator
• Obwód zapłonowy, stosowany tylko w silnikach z zapłonem iskrowym (niskropężnych-benzynowych). Znajdują tu zastosowanie dwa rozwiązania, tj. zapłon akumulatorowy i zapłon iskrownikowy. Częściej stosowanym zapłonem jest zapłon akumulatorowy zwany również bateryjnym.
• Obwód rozruchu, w skład którego wchodzi akumulator jako źródło energii elektrycznej i połączony z nim, za pomocą przewodu o odpowiednim przekroju, silnik elektryczny zwany rozrusznikiem
• Obwody świateł: zewnętrznych, sygnalizacyjnych i wnętrznych pojazdu. W skład tych obwodów wchodzą wszystkie
punkty świetlne, przewody łączące te punkty ze źródłami napięcia elektrycznego, oraz różnego rodzaju włączniki i przełączniki
• Obwody aparatury pomocniczej — wycieraczka szyby przedniej, dmuchawa ciepłego powietrza; itp.
• Obwody sygnalizacji dźwiękowej, hamowania, kierunku jazdy itp.
• Obwody wskaźników i czujników, radiofonii
• Obwody dodatkowego wyposażenia pojazdów samochodowych w różne systemy ostrzegawcze, sygnalizacyjne
Elektronika samochodowa jest ściśle związana z rozwoje techniki półprzewodnikowej. Rozpoczęcie produkcji na szeroką skalę półprzewodnikowych elementów elektronicznych umożliwiła budowanie odpowiednich obwodów, np. obwodów zapłonowych tranzystorowych i tyrystorowych, stosowanych w droższych pojazdach samochodowych.
Posted in działanie, eksploatacja, elektryka, zasilanie
No Comments »
June 5, 2008
Elektrolitem akumulatorów kwasowych jest roztwór wodny kwasu siarkowego (H2S04). Elektrolit przygotowuje się z chemicznie czystego stężonego kwasu siarkowego i wody destylowanej. Zarówno kwas jak i woda muszą być bez żadnych zanieczyszczeń. Nawet nieznaczne zanieczyszczenie powoduje przedwczesne zużycie akumulatora. Przy sporządzaniu elektrolitu bierze się mniej więcej na 1 część kwasu siarkowego (objętościowo) 3-4 części wody destylowanej. Trzeba przy tym pamiętać, że przy mieszaniu kwasu z wodą wlewa się kwas do wody (nie odwrotnie, ponieważ grozi to rozpryskiem i poparzeniem), a temperatura mieszaniny nie może przekracza 60°C. Przy mieszaniu kwasu siarkowego z wodą destylowaną wytwarzą się duża ilość ciepła, co może spowodować pęknięcie naczynia szklanego lub emaliowanego, w którym się je miesza.
Posted in budowa, elektryka, przewody elektryczne
No Comments »
June 5, 2008
Akumulatory określa się według typów. Oznaczenie typu akumulatora składa się z cyfry, dużych liter i liczby. Na pierwszym miejscu oznaczenia umieszcza się zawsze cyfrę oznaczającą liczbę ogniw akumulatora, na drugim miejscu dziedzinę zastosowania akumulatora oznaczoną literą (litera S akumulator samochodowy), na trzecim miejscu typ użytej płyty, oznaczony literą F, a na ostatnim miejscu liczbę określającą pojemność akumulatora. Oznaczenie 6SE90 oznacza akumulator o sześciu ogniwach ą więc 12 V, samochodowy, a pojemności 90 Ah (amperogodzia). Inne oznaczenia akumulatorów określa norma PN-69/E-83001. Od liczby płyt i ich wymiarów zależy pojemność akumulatora, jak również jego ciężar i wymiary.Pojemność akumulatora określa, jak duży prąd można pobierać z naładowanego akumulatora w określonym czasie. Pojemność akumulatora wyrażana jest w amperogodzinach (Ah) i równa jest iloczynowi natężenia prądu przez czas przepływu prądu. Popularnie można powiedzieć, że akumulator, z którego w ciągu 10 godzin czerpano prąd 9 amperów aż do dozwolonej granicy wyładowania, ma pojemność Q = I • t = 9 A X 10 h .= 90 Ah
Pojemność akumulatora zależy od prądu wyładowywania i temperatury. Jeżeli zwiększy się prąd wyładowywania, to pojemność akumulatora maleje. Np. akumulator o pojemności 60 Ah można wyładowywać prądem nie przekraczającym 1/10 jego pojemności, tj. prądem 6 A przez 10 godzin, natomiast prądem 60 A już tylko przez pół godziny, co odpowiada pojemności 30 Ah. Również niska temperatura wpływa na obniżenie pojemności akumulatora.
Posted in budowa, działanie, eksploatacja, zasilanie
No Comments »
June 5, 2008
Naczynia samochodowych akumulatorów kwasowych wykonywane są z materiału kwasoodpornego, przeważnie z ebonitu naczynia znajdują się wgłębienia przedzielone zwanymi progami, na których opiera się zestaw płyt akumulatorowych. Zadaniem żeberek jest podtrzymywanie zestawów płyt ołowiowych w takim położeniu, by wolne przestrzenie pod płytami (między poszczególnymi żeberkami) umożliwiały gromadzenie się szlamu opadającego z płyt w czasie pracy akumulatora.
Naczynie (obudowa) akumulatora jest podzielone przegrodami na komory przeznaczone do umieszczenia w nich poszczególnych ogniw. Liczba komór, a więc ogniw, zależy od tego, czy akumulator przeznaczony jest na napięcie znamionowe 6 V (3 ogniw*), czy 12 V (6 ogniw). Bardzo ważną cechą akumulatora jest jego wartość prądu wyładowania w temperaturze—15°C.
Posted in budowa, działanie, elektryka, zasilanie
No Comments »
June 5, 2008
Stosowane obecnie w pojazdach samochodowych jedno i dwuśladowych akumulatory kwasowe składają się z obudowy, wewnątrz której mieści się kilka ogniw połączonych szeregowo. Ogniwo akumulatora składa się z zespołu płyt aktumulatorowych dodatnich i ujemnych zanurzonych w elektrolicie (kwas siarkowy i woda destylowana). Poziom elektrolitu w kazdym ogniwie powinien w zasadzie znajdować się na wys 10-5-15 mm ponad płytami (jeżeli instrukcja obsługi poją podaje inaczej). Poziom elektrolitu należy zawsze ut zgodnie z przepisami wytwórcy akumulatorów. Jest to bardzo wazne, ponieważ w niektórych obecnie stosowanych akumulatorach poziom elektrolitu nad górnymi krawędziami przekładek nie powinien przekraczać 2-3 mm; przekroczenie tego przy współpracy akumulatora z alternatorem (prądnicą przemiennego) grozi kipieniem (wrzeniem) elektrolitu. Wszystkie płyty akumulatora wykonane są z ołowiu w kształcie kratowicy wypełnionej tzw. masą czynną. Masą czynną płyt dodatnich w stanie naładowanym jest dwutlenek ołowiu (PbO,), a w stanie wyładowanym siarczan ołowiowy (PbSO).
Prawidłowo naładowana płyta dodatnia jest barwy ciemnobrązowej, a po wyładowaniu staje się jasnobrązowa. Masą czynną płyt ujemnych w stanie naładowanym jest ołów gąbczasty (Pb), a w stanie wyładowanym siarczan ołowiawy. Dobrze naładowana płyta ujemna jest barwy szaroniebieskiej (stalowej) po wyładowaniu staje się ołbwianoszara.
Płyty dodatnie i ujemne ustawione są w ogniwie na przemian, przy czym płyt ujemnych jest zawsze o jedną więcej niz dodatnich. Płyty dodatnie i ujemne przedzielone są izolującymi przekładkami międzypłytowymi (separatorami) wykonanymi z two¬rzyw sztucznych. Przekładka wykonana jest z cienkiej drobno-dziurkowanej płylki, pofałdowanej lub pokarbowanej w celu utrzymania jednakowego odstępu między płytami ołowiowymi i wprowadzenia większej ilości elektrolitu. Wszystkie płyty dodatnie każdego ogniwa połączone są z biegunem (zaciskiem) dodatnim „+”, a wszystkie płyty ujemne połączone są z biegunem (zaciskiem) ujemnym,,—” ogniwa, za pomocą mostka biegunowego. Każdy korek zaopatrzony jest w otwór odpowietrzający typu labiryntowego wykonany w taki sposób, że elektrolit nie może się wydostać na zewnątrz naczynia. Niektóre akumulatory zamiast korków mają listwę ż odpowiednimi występami, która ułatwia i przyspiesza sprawdzenie poziomu elektrolitu w poszczególnych ogniwach.
Posted in budowa, działanie, eksploatacja, elektryka
No Comments »
June 5, 2008
Urządzenia wysyłające energię elektryczną, a więc wytwarzające napięcie, nazywają się źródłami energii elektrycznej.
Urządzenia nie wytwarzające napięcia, a tylko pobierające energię elektryczną, nazywają się odbiornikami energii elektrycznej. Do samochodowych źródeł energii elektrycznej zalicza się akumulator i prądnicę. Energię elektryczną wytwarza prądnica, napędzana przez silnik pojazdu. Akumulator magazynuje energię elektryczną doprowadzaną w czasie ładowania (np. prądem Wytwarzanym przez prądnicę), którą można z niego pobierać przy wyładowaniu. Akumulatory dzielą się na kwasowe i zasadowe. Współczesne pojazdy samochodowe prawie wyłącznie wyposażone są w akumulatory kwasowe; czyli ołowiowe. Próby stosowania akumulatorów zasadowych nie dały oczekiwanych rezultatów.
Posted in budowa, działanie, eksploatacja, elektryka, przewody elektryczne, zasilanie
No Comments »